Pyrenese Mastiff

Herkomst en geschiedenis

De Pyrenese Mastiff, in Spanje Mastín del Pirineo, is een kuddebeschermer uit Aragón en Navarra aan de Spaanse kant van de Pyreneeën. De FCI-standaard zegt het duidelijk: vroeger werd hij gebruikt voor de verdediging tegen roofdieren, vooral tegen wolf en beer. Volgens de rasgeschiedenis van de American Kennel Club, gebaseerd op het boek van Rafael Malo Alcrudo uit 1982, trokken eeuwenlang kuddes van zo'n 1.000 schapen met één herder en vijf mastines tussen zomer- en winterweiden door de bergen. De honden kregen hetzelfde rantsoen als de herders en droegen een carlanca, een halsband met pinnen tegen wolvenbeten.

Toen wolf en beer verdwenen, schapen per trein werden vervoerd en de Spaanse Burgeroorlog en de hongerjaren volgden, stierf het ras in de jaren dertig en veertig bijna uit. Toen de wolf in de jaren zeventig naar Aragón terugkeerde, zocht een kleine groep liefhebbers de valleien af, vond zo'n 100 honden van het oude type en bouwde het ras opnieuw op met de beste 30. De FCI erkende het ras definitief op 15 november 1954. De geldende standaard is FCI nr. 92, groep 2, sectie 2.2 (molossers, berghondtype), zonder werkproef, in 1982 in Spanje gepubliceerd.

Niet verwarren met de Pyrenese Berghond, de Franse Patou. Volgens de AKC stammen beide af van dezelfde oude molossers uit de Pyreneeën, maar aan de Franse kant ontstond een fijnere, vooral witte hond. De Pyrenese Mastiff is groter, zwaarder en mastiffachtiger: een bredere kop, losse huid, een dubbele keelhuid en een duidelijk afgetekend masker dat de standaard verplicht stelt. Waar de FCI voor reuen van de Pyrenese Berghond 70-80 cm noemt, begint een reu van de Pyrenese Mastiff pas bij 77 cm. De kortharige verwant van de Castiliaanse hoogvlakte is de Spaanse Mastiff.

In Nederland is het ras zeldzaam en een eigen rasvereniging hebben we niet gevonden. Een pup met stamboom komt in het NHSB van de Raad van Beheer; vraag daar naar fokkers en reken op een wachtlijst of een pup uit Spanje of een ander Europees land.

Karakter en gedrag

De FCI-standaard beschrijft hem als vriendelijk tegen mensen, rustig, edel en zeer intelligent, en tegelijk moedig en trots tegenover vreemden, voor wie hij nooit terugwijkt. In het dagelijks leven betekent dat:

• Hij is een gezinshond. De AKC beschrijft een hond die van kinderen houdt en vrienden van het gezin hartelijk ontvangt.
• Hij is een waker. Komt er een vreemde aan, dan klinkt zijn blaf, die volgens de standaard diep uit de borst komt. Hij blijft staan en laat zich niet wegsturen.
• Hij is zelfstandig. Als kuddebeschermer is hij gefokt om zelf te beslissen of er gevaar is.
• Hij is rustig met honden. De standaard noemt hem goedaardig tegenover andere honden en zich bewust van zijn grotere kracht. Komt het toch tot een gevecht, dan vecht hij volgens de standaard met grote vaardigheid, een erfenis van eeuwen strijd met de wolf.

De jachtdrift is laag: hij beschermt dieren in plaats van ze te achtervolgen. Overdag is hij kalm en traag, in de schemering en 's nachts het meest alert. Reken dus op geblaf in de nacht als hij buiten iets hoort.

Grootte en uiterlijk

Een zeer grote, harmonieuze en krachtige hond, iets langer dan hoog, met een brede kop, kleine amandelvormige ogen en een duidelijke dubbele keelhuid. Ondanks zijn omvang mag hij volgens de standaard niet log of traag overkomen. De vacht is dicht, dik en borstelig, op de rug idealiter 6 tot 9 cm, langer aan hals, benen en de pluimstaart. De grondkleur is wit, altijd met een duidelijk masker; de platen kunnen grijs, goudgeel, bruin, zwart, zilvergrijs, lichtbeige, zandkleurig of gemarmerd zijn.

Een bovengrens is er niet: bij gelijke kwaliteit gaat volgens de standaard altijd de grotere hond voor. De FCI noemt geen gewicht; dat cijfer komt van de AKC (120-190 lbs), de levensverwachting van de Amerikaanse rasvereniging. Een licht hangend onderooglid in rust geldt als rastypisch.

Beweging en dagelijks leven

Hij heeft weinig tot matig beweging nodig. De AKC noemt hem een ras dat zijn energie spaart tot het nodig is. Twee of drie rustige wandelingen per dag, tijd in een goed omheinde tuin en af en toe een lange wandeling zijn genoeg. Pups groeien extreem snel: geen trappen, lange tochten of springen, en liever op zachte grond dan op asfalt.

Realistisch is een huis met een grote, goed omheinde tuin, het liefst landelijk. Kou deert hem niet, hitte wel: ga in de zomer vroeg in de ochtend en laat in de avond naar buiten en zorg voor schaduw en water. Een ondervacht die nat blijft, geeft snel huidontstekingen (hot spots). Reken op haren, kwijl aan de keelhuid en nachtelijk geblaf waar niet elke buur blij van wordt.

Opvoeding

De Pyrenese Mastiff leert, maar in zijn eigen tempo. De AKC vergelijkt hem met de meeste kuddebeschermers: een zelfstandige denker die gemotiveerd moet worden om te werken. Wat werkt:

• Positieve bekrachtiging vanaf de eerste dag. Een vroege band levert een volwassen hond op die verrassend graag meewerkt.
• Duidelijke, consequente huisregels. Volgens de AKC proberen deze honden hun eigenaar te manipuleren.
• Brede socialisatie met bezoek, dierenarts, verkeer en andere honden, en daarmee doorgaan in de puberteit.
• Netjes aan de lijn lopen leren zolang de pup nog klein is. Een volwassen reu die wil trekken, houd je nauwelijks.

Verwacht geen snelle, herhaalde gehoorzaamheid. Loslopen in open terrein is zelden betrouwbaar, en africhting tot verdedigingshond is niet nodig en niet verstandig.

Verzorging

Eén keer per week borstelen is normaal genoeg, met extra aandacht voor de bevedering achter de voorbenen, onder de buik en aan de achterhand, waar de vacht klit. Twee keer per jaar verliest hij een paar weken lang zijn ondervacht; borstel dan dagelijks. Was hem alleen als het nodig is en droog hem tot op de huid. Knip de nagels en de hubertusklauwen, maak de keelhuid schoon en controleer de hangoren regelmatig.

Gezondheid

De Amerikaanse rasvereniging PMAA noemt het ras over het algemeen gezond, met een levensverwachting van 10 tot 12 jaar. Ze raadt voor alle fokdieren aan:

• Heup- en elleboogdysplasie (HD/ED): röntgenfoto's vanaf twee jaar.
• Hartonderzoek vanaf twee jaar.
• Degeneratieve myelopathie (DM): een erfelijke ruggenmergziekte, op te sporen met een DNA-test.

Röntgenfoto's van de wervelkolom en een oogonderzoek zijn daar vrijwillig. Andere aandoeningen die de PMAA noemt: de ziekte van Addison, auto-immuunziekten, epilepsie, botkanker (osteosarcoom), maagtorsie, instabiliteit van het spronggewricht en onverklaard trillen van de achterbenen.

Vraag voor beide ouders de HD- en ED-uitslagen en vraag naar het hartonderzoek en de DM-test. Geef twee of drie kleinere maaltijden en geen wild spel direct na het eten, en leer de signalen van maagtorsie. De AKC raadt aan teven tot 18 maanden en reuen tot twee jaar puppyvoer te geven en de hond slank te houden.

Kosten

Reken voor een pup met stamboom op ongeveer 1.200 tot 2.000 euro. Bij een buitenlandse pup komen reiskosten en het overschrijven van de stamboom naar de Raad van Beheer erbij. Let op bij goedkope pups zonder papieren en röntgenuitslagen.

Jaarlijkse kosten, grof:

Medicijnen en narcose worden per kilo berekend, dus een maagtorsie of een kruisbandoperatie kost al snel enkele duizenden euro's. Controleer ook of je aansprakelijkheidsverzekering schade door je hond dekt.

Voor wie hij geschikt is en voor wie niet

Geschikt voor:

• een huis met een grote, goed omheinde tuin, het liefst op het platteland
• ervaren eigenaren van grote honden die een rustige, zachtaardige gezinswaker zoeken
• gezinnen die haren, kwijl en nachtelijk geblaf voor lief nemen

Niet geschikt voor:

• een appartement of een rijtjeshuis met een kleine tuin
• beginners of wie een gehoorzame sporthond zoekt
• een huis dat in de zomer erg warm wordt
• wie een bekendere, makkelijkere reus zoekt: dan liever de Newfoundlander of de Leonberger; een lichtere witte kuddebeschermer is de Pyrenese Berghond